Le question sin responsa

 

 

Le eterne, harmonic sonos cosmic

echoa inter soles e planetas,

plena le vacuitate inter galaxias

con placide, pacific beltate

Sonoritates transcendental

sin comencio, sin fin,

lento plana inter

locos non specific

Un question es jectate via ex un blau

planeta plenate de anxietate

e pois le responsas seque:

imbibite con disharmonia disviate

Ille que demanda e illes que responde

es surde al elevate sonoritates

e non pote trovar le ver tonalitate

e audir lo que le cosmo canta a illes

Pone al latere le trompetta e le flautas,

claude le oculos e ascolta con patientia

Le silentio non es toto silente,

illo porta teneremente in su gremio

le responsas al quales nostre spirito suspira

 

Le vita fracassate

 

Io te lassa partir

nam io te ama

Si tu non trova felicitate con me

tu lo trovara presso un altere persona

Lento marcesceva nostre amor

Proque nos lo non poteva nutrir?

Proque le vivificante pluvia non veniva?

Proque era le terra tanto infertile?

Io non es irate, solmente triste

Io pensava que nos insimul senescera,

tenente manos al via del vita,

insimul fruente de infantes e neptos

Le vita es fracassate

e del fragmentos io debe facer alco nove

Illos seca mi digitos quando io los prende

Mi manos succute e rhythmicamente sanguine gutta,

creante anxiose imagines al pavimento

Io ha frigide malgrado le calor

Le corde batte con pena,

comprendente le inutilitate

de sempre facer circular

le mesme sanguine

Esque tu senti le mesme dolor,

o in vice liberation?

Esque io era tu prision,

ubi tu tacente suffreva?

Io parla e tu es silente

Io non sape si tu ascolta,

si tu comprende, como tu reage,

si tu concorda o non concorda

Esque te importa si io vive o mori?

Forsan io jam es morte ante tu oculos?

Es io un capitulo que tu jam finiva

in tu grande libro del mundo peribile?

Tu scribe tu libro

e io scribe mi poemas

Nos usa differente parolas e linguas

Esque nos unquam vermente cognosceva

le un le altere?

Profundemente io respira

e lassa le dolor fluer in basso

del capite al stomacho

Io accepta le dolor

e senti un uncia de alleviation

Io vide tu surridente facie ante me

Pois le surriso dispare

e tu facie deveni frigide e sin expression

Illo deveni un muro impenetrabile

Tu non plus vole que io te tocca

Mi amor non plus pote fluer a te

Illo se arresta, deveni toto immobile,

perde su fortia e lento deperi

Tu vade via, reveni post longe tempore

Io sape ubi tu era, que il ha un altere

Io es consumite, finite, inusabile

Tu non plus me besonia

Io te lassa partir

nam io te ama

Si tu non trova felicitate con me

tu lo trovara presso un altere persona

Anque io debe crear un nove vita

del fragmentos del vita anterior,

con manos succutente, sanguinante

Lacrimas dilue le sanguine al pavimento

Esque unquam io de novo potera amar?

Esque amor non es solmente un preludio

al fuga de dolor e suffrentia?

Un belle overtura a un tragic opera?

***

Io specta le figuretta de Buddha

que tanto longe ha essite al fenestra

Calma e consolation flue verso me

Io ha un amico que nunquam disparera

Duo Bodhisattvas descende verso me,

un femina e un viro

Lor corpores es formate de luce

Le viro se placia a mi dextere latere

e le femina a mi sinistre

Le viro place su mano a mi capite

e le femina a mi corde

Lor fortia radia in me

Illes evelia le lumine intra me

que quasi era extinguite

Io perdeva le amor de un homine,

ma isto non importa, nam amor es un fortia universal

Io lo ha incontrate a tempores e placias inexpectate

A vices io lo ha passate

sin remarcar lo

Amor sin desiro es pur e belle

Illo porta felicitate e benediction

Forsan nos debe suffrer usque le die

quando nos comprendera iste veritate

Io te ama sin desiro

e dunque te pote quitar

Tu es un columba que pote volar a ubi tu vole

Nunquam io te possedeva

Mi manos cicatrisa

Le fragmentos comencia mover se mesme

e crea un mandala toto symmetric

que ha le beltate de un heliantho

Le Bodhisattvas lento ascende

a lor mundo celeste

ma le luce que illes nasceva intra me

continua radiar con le mesme fortia

Io me leva,

me torna

e vide un nove sentiero ante me

Un nove camminata attende

 

Tempore pro partir

Le vita se disintegra

como un corpore morte

Le membros ancora suffre,

ma le corde ja se arrestava

Quando le amor es extinguite

il non plus ha ulle fortia

que pote unir le homines

le quales le destino ligava

Pallidi le memorias del gaudiose dies

plenate de tenere verbos

Solmente remane silentio

e reguardos avertite

Ma cata fin es anque un comencio

Un nove amor attende in un domo remote

Le tempore pro partir ha venite

Deman toto se transformara 

 

Al summitate del turre

 

Tu sta al summitate de un stricte turre

que mesura mille metros de altura

Circum le turre se extende un ample plana

A iste plana sta tote le population del mundo,

un dense turba que non fini mesmo al horizonte

Tu senti como omnes te specta

Tu audi milliones, milliardos voces critante,

un distante, murmurante nube de sono

que se propaga al longe del enorme hordas

Tu pensa:

"Illes me celebra, illes me admira"

Tu te inclina verso le balustrada pro audir le parolas

Illes scande sempre plus rhythmicamente,

illes repete un sol parola

que subito extirpa tote le joia

e plena tu mente

con profunde desperation:

”Salta! Salta!”

 

Le via al urbe

 

Io nunc al fin (Ah!) ha tro-

vate post un die (Oh!) le

via sic que duce ben al

urbe multo pictoresc que

es secundo certes le plus

belle loco in le vaste

regno hemiboreal

 

Ballo febril in nocte autumnal

 

Ballo febril in nocte autumnal

Blau nude umbras

sub celo oceanic

Tu dansa ferventemente in jalne robas

Iste nocte tu es mi anima gemino

Que nos memora le Dea

sub su velo nebular

Amor periculose 

espaventa via grave recordationes

Detra le rocca scarpate

plumas ex alas cade liberemente

Isto esseva le quinte die

al montania del beltate 

 

Amar lo amar

 

Amar lo amar

e mangiar mangiar

que gusta Ben,

ma non le alteres,

non es ben,

Senior Soler

vole poter

soler dicer

Nocturno

Sex delicate aves spiritual
passa le luce del luna metallic
jectante umbras violette

Le dece-secunde nube
es visibile del fenestra del est
Le lustro del jardin
simila melle blanc

Tosto le crude pluvia
cadera como celere gladios
Io mira un molle persica
que pende del arbore
le plus inerte in tote le jardin

Micre verbos
ex le molliate bucca del jardinera
glissa in alto e me attinge
durante que le die
lento dice adeo

 

Traino existential

 

 

Io viagia per traino

trans le paisage del existentia

Le horas passa como tenue arbores

Le lacos del somno profunde

frigida le mente e lo porta pace

Celeremente domos passa

Io ha visitate multe domos,

incontrate numerose homines

Certe conversationes

io me recorda post plure annos

ma le majoritate es desde longe oblidate

Trans le fenestra io vide le celo

Con un oculo, le nubes reguarda nostre mundo,

le altere es dirigite in alto

Vidente collinas io formula un proverbio:

”Le pena del ascension del alturas

es gratificate per vistas dante sagacitate”

Io pensa del station final

Esque mi morte membros del familia

me attendera al platteforma

e me guidara a un village idyllic?

Io vide lor facies inter nubes

Le arbores susurra lor verbos

Forsan un nove traino nos attendera

e nos portara a un toto differente pais

Le arbores, domos, lacos e collinas passa

durante que mi digito caressa

le sol cosa constante:

le vitro de fenestra, que como cute invisibile

me protege del forte e frigide ventos

 

Le cadita del colossos

Abandonate colossos de briccas e beton

Illimitate rangos de fenestras clonate

Olim populate de multes,

nunc deserte, attendente destruction

Ancora un breve tempore

illos dara lor testimonio

del fallimento urban

Un manata de homines ruinate

tarda inter ruinas

Fenestras fracassate

Muros demolite

Esque le furia del tempore o del homines

infestava le domos detestate?

Fila post fila de disanimate domos con dece etages

Plan parietes, acute bordos

Fragmentos de vitro menaciantemente remane

in toto aperte fenestras

Subito le aere es lacerate de multe explosiones

Le gambas del colossos son battite via

e illos inopemente cade, como castellos de cartas,

in un tempesta de clasmas e pulvere

Lo que esseva edificate durante annos

es annihilate durante secundas

Certe domos cade,

alteres pote remaner

Multe destinos entra oblivion

ma pauc de illos es electe a fama

Illes que mori

crea placia pro illes que nascera

Anxiosemente le nubes dansa super le urbe

Alcun die cata domo cadera

Fulmines colpa le citate

como funeste omines

Pesantemente le urbe respira

Smog plena su bronchios

An illo ha crescite troppo?

 

Amadeo

Le pasta basta

Chronica publicate in Panorama in interlingua, no.6, 2018. Photo de Wikipedia

Como omnes sape, il es un facto que le italianos ama pasta. Il ha multissime formas de pasta, e multe de illos es ben cognoscite in tote le mundo. Certe variantes ha nomines que es facile a comprender, como spirali, que obviemente significa "spirales". Le "i" e "e" al fin del nomines italian significa le forma plural masculin e feminin, respectivemente.

Ma que significa tagliatelle o spaghetti? Isto non es tanto obvie. Nos interlinguistas probabilemente pote divinar que tagliatelle refere al parola tagliare, taliar in Interlingua. Ma que es spaghetti? Isto veni del parola spago, que significa "tenue corda". Spaghetto es le forma diminuitive, e spaghetti le plural (ancora diminuitive). Un finessa ulterior es que on pote adder mesmo plus de formas diminuitive o augmentative. Assi spaghettini es un forma mesmo plus tenue de spaghetti, e spaghettoni es le variante plus spisse.

Lasagna veni del parola grec laganon, via le forma latin lasanum, e significa casserola o marmita. Isto es logic, viste que le lasagna es preparate in casserolas.

Macaroni, in italiano maccheroni, probabilemente veni del parola grec makaria, que significa un bouillon de hordeo, usate pro commemorar le mortes. Ma le original signification del parola radice, makar, es plus optimistic: benedicte o felice.
Un etymologia alternative deriva maccheroni del parola italian maccare, in Interlingua martellar, rumper. Isto serea rationabile, date que le macaroni es taliate in micre pecias.

Fusilli veni del parola fuso, que ha le mesme signification in e italiano e Interlingua. Le nomine veni del facto que traditionalmente le fusilli obteneva lor forma per esser filate circum un bastonetto.

Que nos lassa le plus ben cognoscite nomines, e ora face le cognoscentia de alcun representantes inusual e peculiar del familia del pasta.
Il ha, per exemplo, le vermicelli. Isto es "parve vermes". Le suffixo celli significa "parves", cello es le forma singular. Le instrumento cello es un abbreviation de violoncello "parve violon". Si vos cognosce alcuno que sona le cello, iste persona tracta un instrumento assatis grande, le qual es nominate "parve". Lassante iste parve digression, que nos reveni al thema culinari:
Que pensa vos, esque "parve vermes" es un bon nomine pro pasta? Forsan non tanto mal como on poterea supponer, considerante que iste variante ancora existe!

Il anque ha le linguine, parve linguas, un forma applattate de spaghetti.
O prefere vos le stringozzi: "similar a cordones de scarpa".
Pro le amatores del fiction scientific, il ha le marziani, le martianos. Le pasta resimila le antennas del martianos ex bandas designate.
Io finira con le pasta pro ver masculos: mostaccioli, "cosas simile al mustachio".

Alora, cata persona pote trovar su forma favorite del pasta, mangiar lo con su sauce favorite, con su vino favorite, audiente su aria de opera favorite, sub le dulce sol italian. Le melior cosa es que le dulce sol italian es le mesme sol que nos omnes vide: alora, basta de parolas, que nos mangia pasta!

Micrus e Gargantoliath

  

In un belle valle, inter alte montanias, in un pais boreal, il olim existeva un regno nominate Micronia. Le inhabitantes dunque se nominava micronianos. Illes non mesurava plus que un pede in longor e alora esseva le minus alte homines in tote le mundo. Nonobstante, illes esseva felice proque lor regno esseva benedicte con pace e prosperitate.
Sed un die, un rhythmic ruito strepente plenava le valle. Isto esseva le gigante Gargantoliath que se approximava al citate del micronianos con tonitruante passos. Ille habeva plus que cento pedes de longor. Le rege de Micronia, Micrus III, exiva del citate e parlava assi:

M: Qui es tu, que invade nostre urbe?
G: Io es Gargantoliath, e io es plus sage e plus belle que vos omnes. Dunque io ha le derecto de viver ibi, e vos debe fugir via.
M: Isto nos facera, sed solmente a un sol condition: Tu debe batter me, le rege, in un competition. Isto non deberea esser troppo difficile pro te, que es tanto sage e belle.
G: Bon! Io accepta isto. Io pote vincer vos con mi auricular. Como iste competition va effectuar se?
M: Nos habera tres competitiones. Tu decidera quales sera le prime e le ultime. Io decidera le competition medie. Le victor de al minus duo del competitiones vincera.
G: Bon! Que nos comencia! Le prime competition es: ”Qui pote jectar un petra al plus longe distantia?”
Ille prendeva un petra del grandor de un vaca e lo jectava via verso le celo.

Le petra volava super le montanias e atterrava detra illos. Micrus prendeva un lapide del grandor de un musca e lo jectava a un distantia de quatro pedes.
G: Io vinceva! Isto vade como super rotas! Exactemente como expectate.
M: Alora mi torno! Qui pote contar le plus velocemente usque dece?
G: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10. (lento)
M: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10. Io ganiava! Alora nos veni al ultime concurso!
G: Iste vice io selige! Ille que cantara le plus altemente vincera!
Gargantoliath cantava un cruel ballada in su proprie lingua, le qual echoava inter le montanias e plenava le micronianos con timor. Sed le citatanos prendeva corage et exiva del citate.
Subito le rege comenciava cantar, ante que le gigante habeva finite. Poco a poco, le citatanos le comenciava accompaniar e al fin illes cantava plus altemente que le gigante.

Quando Gargantoliath notava isto ille deveniva e surprendite e multo irate. Ille rugiva:
G: Isto es duperia! Solmente tu e io debeva concurrer. Basta! Io ha satis de vos! Io vos rumpera sub mi scarpa!
Ille essayava calcar al rege, ma ille se agilemente jectava al latere.
Gargantoliath se approximava al micronianos, con odio radiante del oculos, ma tunc alique appareva in le celo. Il esseva Thor, le deo de tonitro, que cavalcava in su carro, tirate de duo capros, con su pesante martello elevate. Ille critava a voce magne:
T: Gargantoliath, miserabile gigante, tu es un disgratia a tu genere! Isto sera tu ultime maleficio, nam tu via fini hic!

Postea ille jectava un enorme fulmine, que illuminava tote le celo, verso Gargantoliath.  Le fulmine colpava le gigante in le fronte. Ille agitava le bracios e gambas spasticamente, como un homine de palea durante un tempesta. Pois ille cadeva al terra con un ruito terribile que faceva omne le casas in Micronia tremer. Le vita le habeva lassate.

Le sequente die le fratres de Gargantoliath veniva pro prender via le corpore e sepelir lo.
Post iste die nulle gigantes molestava le felice populo de Micronia.

Vulcano

 

 

Ex ardente foramines

petra fundite sputa

ad frigide aere

Gaimente le magma dansa

al bordo del crater

dum le febre superpassa mille grados

Le calente interior del planeta

se monstra in un montaniose

pais hibernal

Lassemente le lava flue in basso

In nocte, luminose formas linear

appare al lateres del monte

Finalmente le lava coagula

lassante formas que remanera

multe milles de annos

o forsan solmente cento,

usque le veniente eruption

Calor e frigor

balla un dansa islandic

Le adoratores del vulcano

a vices senti frigor, a vices suda

dependente del direction del vento

Hel, le nordic dea del inferno,

ventila su celate ferreria

In le domicilio profunde

illa modula montes nove

Ante milliardos annos

tote le mundo habeva iste aspecto

ma hodie isto es un vista inusual

Ma ancora longemente

le corde del Terra ardera,

nostre domos succutera,

le continentes movera

e a vices in alto jectara

pyrotechnica natural