Con
iste articulo io comencia un nove serie: comparationes del
vocabulario le plus commun inter Interlingua e altere linguas.
Io
vole mesurar quanto similar es le lingua quotidian. Io cercara listas
del 100 plus commun parolas in differente linguas e comparara los con
le parolas correspondente in Interlingua.
Si
le parola es le mesme o quasi le mesme, assi que un parlator del
lingua comparate facilemente comprenderea le parola de Interlingua,
isto da 1 puncto.
Si
le parola es solmente partialmente similar e pote esser difficile a
comprender, isto da 0,5 punctos.
Si
le parola es totalmente differente, isto da 0 punctos.
Si
le parola es differente, ma il ha un synonymo (plus rar) in un del
linguas, que es similar al parola in le lingua comparate, io non pote
considerar isto, proque io non cognosce tote le linguas comparate, e
isto influerea le resultatos inter le differente comparationes.
Assi
le comparationes non da un exacte imagine de quanto on pote
comprender, solmente un estimation.
Naturalmente
iste methodo non es scientific. Le selection del plus commun parolas
es arbitrari e le appreciation del similaritate es subjective e non
basate super lor cognation etymologic, ma solmente al similantia
actual.
Anque
le grammatica non es tractate. Io voleva usar un methodo simple, ma
totevia indicative del similantia del vocabulario. Quando al
grammatica de Interlingua, illo es minimal, minus complicate que lo
del quasi omne le linguas de comparation, assi creante un comprension
asymmetric, al avantage del parlantes del linguas de comparation.
Le
selection de 100 parolas es proque isto es un amonta maneabile, ma
totevia assatis ample. In plus, isto da le opportunitate de exprimer
le similaritate in percentos.
Quando
un parola ha plure significantias, io selige le significantia le plus
commun. Si il ha plure eligibile synonymos, io prende le plus commun.
Si
vos vide errores, per favor lassa un commentario, e io va corriger
los.
In
iste prime articulo io comparara Interlingua e anglese. Isto es un
caso special, considerante que quasi omne le plus frequente parolas
de anglese es de origine germanic, ma le parolas un poco plus rar,
scientific e litterari, sovente es de origine normando/francese,
latin e grec. Assi, quanto plus complicate le texto o conversation,
tanto plus similar deveni le vocabulario de Interlingua e anglese.
Alora,
le comparation es a un nivello linguisticamente multo basic, que non
reflecte le grande numero de parolas imprestate in anglese. A causa
de isto, io ha create un secunde comparation inter Interlingua e
anglese, sub le prime, que compara le 100 prime parolas de iste
articulo. Illo ha un linguage assatis academic, ubi anglese usa multe
de iste parolas imprestate. Gratias a iste duo comparationes on pote
reflecter super le similaritate inter Interlingua e anglese a duo
nivellos: basic e avantiate.
In
le sequente articulo io comparara Interlingua et espaniol.
***
Isto
es le comparation del 100 parolas anglese le plus commun con le
parolas correspondente in Interlingua. Le lista del 100 parolas
anglese es prendite del sequente fonte:
https://www.ef.com/english-resources/english-vocabulary/top-100-words/
Secundo
Wikipedia le 100 parolas le plus frequente constitue circa le
medietate del parolas usate in textos anglese:
https://en.wikipedia.org/wiki/Most_common_words_in_English
Anglese
- Interlingua - Similaritate
a
- un 0
about
- super, de 0
all
- omne 0
also
- anque 0
and
- e 0
as
- como 0
at
- a 0,5
be
- esser 0
because
- proque 0
but
- sed, ma 0
by
- per 0
can
- pote 0
come
- venir 0
could
- poterea 0
day
- die 0
do
- facer 0
even
- mesmo 0
find
- trovar 0
first
- prime 0
for
- pro 0
from
- de 0
get
- reciper 0
give
- dar 0
go
- ir, vader 0
have
- haber, ha 0,5
he
- ille 0
her
- su 0
here
- hic, ci 0,5
him
- le 0
his
- su 0
how
- como 0
I
- io 0,5
if
- si 0
in
- in 1
into
- a, verso 0
it
- illo 0
its
- su 0
just
- solo 0
know
- saper 0
like
- gustar, como 0
look
- mirar, aspecto 0
make
- facer 0
man
- homine 0
many
- multe 0
me
[mi:] - me 0,5
more
- plus 0
my
- mi 0,5
new
- nove 0,5
no
- no 1
not
- non 0,5
now
- nunc, ora 0
of
- de 0
on
- a, super 0
one
- un 0,5
only
- solmente 0
or
- o 0,5
other
- altere 0,5
our
- nostre 0
out
- foras 0
people
- gente 0
say
- dicer 0
see
- vider 0
she
- illa 0
so
- assi 0,5
some
- certe 0
take
- prender 0
tell
- dicer 0
than
- que 0
that
- illo 0
the
- le 0,5
their
- lor 0
them
- les 0
then
- alora 0
there
- ibi, il 0
these
- iste 0
they
- illes 0
thing
- cosa 0
think
- pensar 0
this
- isto, iste 0,5
those
- ille 0
time
- tempore 0,5
to
- a 0
two
- duo 0
up
- in alto 0
use
- usar 0,5
very
- multo 0
want
- desirar 0
way
- via 0
we
- nos 0
well
- ben 0
what
- qual, que 0
when
- quando 0
which
- qual 0
who
- qui 0
will
- va 0
with
- con 0
would
- deberea 0
year
- anno 0
you
- tu, vos 0
your
- tu 0
Similaritate:
10 punctos/percentos
Isto
es le comparation inter anglese e Interlingua, usante le prime
100
parolas del texto. Le parolas es traducite de Interlingua, isolate,
non considerante le contexto, pro vider lor similaritate individual.
Io
ha removite le cifras. Certe parolas es repetite, ma isto non es un
problema quando on vole recrear un exemplo authentic.
Interlinga
- Anglese - Similaritate
Con
- with 0
iste
- this 0,5
articulo
- article 1
io
- I 0,5
comencia
- begin 0
un
- a 0
nove
- new 0,5
serie
- series 1
comparationes
- comparisons 1
del
- of 0
vocabulario
- vocabulary 1
le
- the 0,5
plus
- most 0
commun
- common 1
inter
- between 0
Interlingua
- Interlingua 1
e
- and 0
altere
- other 0
linguas
- languages 0,5
io
- I 0,5
vole
- want 0
mesurar
- measure 1
quanto
- how 0
similar
- similar 1
es
- is 0,5
le
- the 0,5
lingua
- language 0,5
quotidian
- daily 0
io
- I 0,5
cercara
- search 0,5
listas
- lists 1
del
- of the 0
plus
- most 0
commun
- common 1
parolas
- words 0
in
- in 1
differente
- different 1
linguas
- languages 0,5
e
- and 0
comparara
- will compare 0,5
con
- with 0
le
- the 0,5
parolas
- words 0
correspondente
- corresponding 1
in
- in 1
Interlingua
- Interlingua 1
si
- if 0
le
- the 0,5
parola
- word 0
es
- is 0,5
le
- the 0,5
mesme
- same 0
o
- or 0,5
quasi
- almost 0
le
- the 0,5
mesme
- same 0
assi
- so 0
que
- that 0
un
- a 0
parlator
- speaker 0
del
- of the 0
lingua
- language 0,5
comparate
- compared 1
facilemente
- easily 0
comprenderea
- would understand 0
le
- the 0,5
parola
- word 0
de
- of 0
Interlingua
- Interlingua 1
isto
- this 0
da
- give 0
puncto
- point 0,5
si
- if 0
le
- the 0,5
parola
- word 0
es
- is 0,5
solmente
- just 0
partialmente
- partially 1
similar
- similar 1
ma
- but 0
pote
- could 0
esser
- be 0
difficile
- difficult 1
a
- to 0
comprender
- understand 0
isto
- this 0,5
da
- give 0
punctos
- points 0,5
si
- if 0
le
- the 0,5
parola
- word 0
es
- is 0,5
totalmente
- totally 1
differente
- different 1
isto
- this 0,5
da
- give 0
punctos
- points 0,5
Si
- if 0
le
- the 0,5
parola
- word 0
Similatitate:
37,5 punctos/percentos
Conclusiones:
Linguas
ha differente nivellos del vocabulario. Isto es multo clarmente
monstrate de anglese: le nucleo del lingua, le parolas le plus
commun, reflecte le origine germanic del lingua.
Le
parolas plus rar, scientific et educate plus sovente es imprestate.
Isto on vide multo clarmente in anglese ma anque es ver in varie
grados in altere linguas.
Io
pensa que le comparation del vocabulario le plus commun inter linguas
pote dar un idea de in quante grado le linguas divide le mesme
origine.
Quando
on compara Interlingua con altere linguas in iste modo, isto monstra
in quante grado Interlingua es comprensibile pro le parlatores del
altere lingua in situationes quotidian, quando le vocabulario
quotidian es usate.
Le
conclusion es que Interlingua es multo difficile a comprender pro
parlatores de anglese a un nivello quotidian (10%), ma plus
comprensibile a un nivello litterari (37,5%).
